بنەما ئابوورییەکان (Fundamentals) ئەو ڕاستییانەن کە بەهای سامانێک دەگۆڕن: قازانجی کۆمپانیاکان، ڕێژەی سوود، هەڵاوسان، هەلی کار. کاتێک داتای نوێ بڵاو دەکرێتەوە، بازاڕەکان لە چەند چرکەیەکدا نرخەکان نوێ دەکەنەوە.
ئەوەی گرنگە ئەوە نییە ژمارەیەک باشە یان خراپ، بەڵکو ئەوەیە لە چاوەڕوانی باشترە یان خراپتر.
کۆمپانیا تۆمارکراوەکان هەموو چارەکە ساڵێک ئەنجامەکانیان ڕادەگەیەنن. شیکارەکان پێشتر پێشبینییەکانیان بڵاو دەکەنەوە، بۆیە نرخی پشکەکە پێشتر چاوەڕوانییەک لەخۆ دەگرێت. ئەوەی نرخەکە دەجووڵێنێت، سەرسوڕمانەکەیە.
بانکە ناوەندییەکان تێچووی بنەڕەتیی قەرزکردن دیاری دەکەن. کاتێک ڕێژەکان بەرز دەبنەوە، قەرز گرانتر دەبێت، قازانجی کۆمپانیاکان دەکەوێتە ژێر فشارەوە و بژاردە سەلامەتترەکانی وەک پاشەکەوت و بۆند (سەنەدی قەرز) قازانجی زیاتر دەدەن، بۆیە پارە بەرەو ئەوە دەچێت سامانە پڕمەترسییەکان جێبهێڵێت.
دراوەکانیش کاردانەوەیان هەیە. ڕێژەی سوودی بەرزتر زۆرجار دراوێک بەهێزتر دەکات.
هەڵاوسان ئەو ڕێژەیەیە کە نرخەکان پێی بەرز دەبنەوە. هەڵاوسانی بەرز بانکە ناوەندییەکان ناچار دەکات ڕێژەی سوود بەرز بکەنەوە، بۆیە بازاڕەکان کاردانەوەی بەهێزیان بەرامبەر هەموو ڕاپۆرتێکی هەڵاوسان هەیە، زۆرجار زیاتر بەرامبەر سەرسوڕمانەکە نەک ئاستەکە.
کاتێک ترس زیاد دەکات، لە کاتی قەیرانێک، ململانێیەک یان داڕمانێکی لەناکاودا، وەبەرهێنەران سامانە پڕمەترسییەکان دەفرۆشن و ڕوو لە پەناگە سەلامەتەکان (Safe Havens) دەکەن: زێڕ، بۆندی حکومی و دراوەکانی وەک دۆلاری ئەمریکی، فرەنکی سویسری و یەنی ژاپۆنی.
ئەم جووڵانە دەتوانن خێرا و گەورە بن.
پێش ترەیدینگ ڕۆژژمێری ئابووری بپشکنە، تا بزانیت ئەم ژمارانە کەی بڵاو دەبنەوە.
